Zodra de dagen korter worden, gaat bij veel mensen de schoonmaakmodus aan. Ramen zeemen, kastjes leeg, de bank een keer opzij. Het gekke is dat bijna iedereen dezelfde route door het huis loopt, langs alles wat je ziet. De plekken waar het vuil zich echt ophoopt, liggen vaak net buiten dat rondje. Sommige staan buiten naast de schuur, andere houd je tijdens het poetsen gewoon in je hand.
De laatste halte van je groente-afval
Van het aanrecht loopt een route die bijna niemand meeneemt. Het bakje met schillen en koffiedik gaat leeg in de container buiten, en daar houdt de aandacht op. Dat is zonde, want juist daar beslist zich een stukje duurzaamheid. Volgens Milieu Centraal belandt nog altijd 35 procent van de schillen, stronken en voedselresten bij het restafval en wordt het verbrand, terwijl er van gft compost en biogas gemaakt kan worden. De gemeente Rijssen-Holten zegt het zonder omwegen. Meer overlast bij de gft-bak zorgt voor minder scheiden. Een frisse container is dus meer dan een kwestie van netheid. Wie de groene kliko elke maand laat reinigen, houdt die laatste halte schoon en fris en geeft de stank in de tuin geen kans om je alsnog naar de grijze bak te sturen.
Het sponsje waarmee je alles schoonmaakt
Terug naar binnen, naar het gereedschap zelf. Onderzoekers van de Hochschule Furtwangen in Duitsland legden in 2017 veertien gebruikte keukensponsjes onder de microscoop en vonden daarin 362 verschillende soorten bacteriën. Op sommige plekken zaten er tot zo’n 54 miljard in één kubieke centimeter spons. Onderzoeksleider Markus Egert merkte op dat je zulke dichtheden op aarde bijna alleen nog in de menselijke darm tegenkomt. Een sponsje dat je alleen even uitspoelt, verspreidt tijdens de grote schoonmaak dus vooral wat er al in zat. Het Voedingscentrum raadt daarom vaatdoekjes aan die je op 60 graden wast. Dat is ook de duurzamere keuze. Een doekje gaat gewoon mee in de was, terwijl de onderzoekers een sponsje eens in de twee weken zouden vervangen.
Buiten schrobben zonder de sloot te vervuilen
Ook de tuinset, het terras en de containers verdienen op zo’n dag een emmer sop. Let dan wel op waar dat sop heen gaat. Milieu Centraal wijst erop dat de put op straat in veel gemeenten regelrecht naar het oppervlaktewater loopt, en schoonmaakmiddel is slecht voor het waterleven. Giet het vuile water daarom binnen door de gootsteen. Maak je de gft-container zelf schoon, dan werkt kokend water met een scheut azijn of wat groene zeep prima. Laat chloor en desinfecterende middelen staan, want die verstoren het composteren. Hetzelfde geldt voor een paar bekende huismiddeltjes. Mottenballen aan het handvat, zout tegen ongedierte en soda op de bodem lijken handig, maar ze horen volgens Milieu Centraal niet in de buurt van gft dat compost moet worden.
Vliegen hebben aan een zachte week genoeg
Wie denkt dat het vliegenseizoen met de zomer voorbij is, kijkt beter nog even onder het deksel. Zolang het zacht blijft, gaan vliegen gewoon door met eitjes leggen. Een kamervlieg legt er volgens het Kennis- en Adviescentrum Dierplagen zo’n 600 tot 2000 in haar leven, per keer 100 tot 150, en afhankelijk van de temperatuur komen ze na 10 tot 46 uur uit. Een paar zachte dagen in september zijn dus ruim genoeg. Met een paar vaste gewoontes kun je maden in je kliko’s voorkomen, zoals vlees- en visresten in een krantenpagina wikkelen en ze in de bak doen die als eerste wordt geleegd. Zet de containers bovendien op een koele plek uit de zon, dan komt de inhoud minder snel tot broeien.
Zet de containers daarom gewoon op het lijstje voor je volgende schoonmaakdag, direct na de ramen. Een pagina van een oude krant onderin voorkomt dat resten aankoeken, en in de winter vriest het afval er dan ook minder snel aan vast. Zo sluit je de grote schoonmaak af op de plek waar al het afval van het huis samenkomt.

Almar Fernhout, hoofdredacteur met 15+ jaar ervaring in duurzame lifestyle-journalistiek. Almar werkt nu niet alleen voor De Betere Wereld, maar is ook oprichter van We Smyle. Een ander bedrijf waarmee hij een betere wereld voor iedereen wil creëren. Lees hier meer over Almar.